“Zeggen jullie niet: nog vier maanden en dan komt de oogst? Ik zeg jullie dit: kijk om je heen, dan zie je dat de velden rijp zijn voor de oogst!”
Onderzoek na onderzoek stapelt zich nu op: Gen Z is hongerig naar meer Jezus. De eerste generatie sinds mensenheugenis die méér gelooft in Gods bestaan en conservatieve Bijbelse waarden dan de generatie boven hen. En in de kranten artikelen over hoe niet alleen in Nederland, maar in heel West-Europa de aanmeldingen van jongeren en volwassenen die zich willen laten dopen (besprenkelen) de pan uitrijst.
Huilend in de rij voor een Bijbel
Maar los van die onderzoeken merkten we het in onze gemeentes en kerkplantingen al. In onze nieuw gestichte gemeenten bevolken ze onze zalen en huiskamers, op zoek naar waarheid (lees hieronder over Brabant). Op straat werd je vroeger door jongeren weggepest, nu staan ze huilend in de rij voor een Bijbel, gebed of gesprek.
Ook bij bestaande, niet eens zo heel hippe of moderne gemeenten wordt dit gemerkt. Vorige week was ik bij een van onze VPE-gemeentes in Vlaardingen, gesitueerd in een heftige wijk vol drugsproblematiek. Ze vertelden hoe ze niet snapten waar al die nieuwe aanmeldingen voor hun ‘gewone’ Alphacursussen vandaan kwamen. Jongeren die nauwelijks nog voorouders konden herinneren die iets hadden met de kerk, melden zich vrij massaal aan.
Zijn er genoeg arbeiders?
Het is waar wat …. zegt: deze openheid op zichzelf is nog niet genoeg. Openheid voor God betekent niet dat ze meteen overtuigd zijn van zonde en hun noodzaak om vergeven te worden. De prediking van het evangelie én het zien van de ‘optelsom van Gods glorie’ door de kerk heen, is nog steeds nodig.
Daarom: meer Jezus in meer mensen, leiders en kerken. Als wij niet gaan en Jezus ‘vlees maken’ voor hun ogen en oren, komt de islam, boeddhisme, de New Age, milieuactivisme, rechtsextremisme, wokeisme, drugs en drank of gewoon egoïstisch kapitalisme hun harten stelen.
De oogst is groot zegt Jezus. Het probleem is: zijn er genoeg arbeiders?
HOE DAN?
We hebben onze jeugdgroep in LEEF! Deventer zien groeien van 4 naar 35 op een gemiddelde avond in twee groepen, 55 op kamp, 75 met kerst. Heel mooi in zo’n korte tijd in een middelgrote stad. Niet perfect, soms ook frustrerende momenten, maar wel veel groei, bekeringen, blijdschap, positieve vibe en echt een flinke aantrekkingskracht op ongelovige of kerkloze jongeren. Ze worden gedoopt, gedoopt in de Geest, komen los, nodigen anderen uit, gaan meedienen op zondagen, evangeliseren op straat, bezoeken bejaarden. Er zijn kerken die het veel beter doen en waar het nog harder gaat, maar denk wel dat er wat lessen te leren zijn.
#1 is sowieso radicale gehoorzaamheid aan God. Ook al betekent het stappen in geloof. Voor ons: een kerk overnemen van twintig mensen die eigenlijk zou gaan stoppen. Omdat God het zei. Voor anderen: van Haarlem naar Deventer rijden 2-3x per week, zonder salaris of vergoeding. Omdat God het zei. Vasthouden aan Gods Woord rondom huwelijk en seksualiteit, bekering en heiliging, hemel en hel. Omdat God het zegt. Bereid zijn zonder vergoeding of zekerheid de opdracht te accepteren. Omdat God het zegt. Hij geeft Zijn Geest aan wie Hem gehoorzaam zijn (Hand. 5:31).
Breng een radicale boodschap
Jongeren willen weten hoe het zit. Natuurlijk, wees gevoelig en niet bot. Maar ze hebben recht op de waarheid. Dus draai er niet om heen. Denk niet dat je eerst acht keer koffie met ze moet drinken of ze eerst drie jaar gedoopt moeten zijn, voor je uitlegt dat seks buiten het huwelijk tussen man en vrouw zonde is. Wees gevoelig, maar duidelijk. Sommigen zullen afhaken, maar beter kom je daar sneller achter dan dat het lang duurt. En je zal verbaasd staan hoeveel van Gen Z gewoon opgelucht is dat er kerken zijn die expliciet onderwijzen wat we diep van binnen ook geloofden, maar niet voor uit durfden te komen.
En de boodschap is niet alleen de preek, ook het uitleven ervan. Laat zonde en conflicten niet doorsudderen, maar pak ze bijbels aan (lees ‘Met wie je wel en niet moet eten’), en wees niet bang mensen uit de gemeente te plaatsen als ze zich uiteindelijk niet willen bekeren (letterlijk vanochtend nog moeten doen helaas)!
God gaat meewerken met wonderen en tekenen en kracht van de Geest als we Hem gehoorzaam blijven, zowel in geloofsstappen als in de boodschap!
Geef jongeren het vertrouwen
Als je jongeren ziet met leiderskwaliteiten, een zuiver hart en vol vuur van de Geest: geef ze kansen. Begin klein (taken met een duidelijk einde en begrensd qua invloed), en bij elke geslaagde test kan je ze meer verantwoordelijkheid geven. Ook bij oprecht gemaakte fouten gewoon met ze doorgaan. Eerlijk aangeven wat beter kan, maar communiceer dat je in ze blijft geloven. De groei van onze jongerengroep komt voor het grootste deel omdat de leiders zelf bijna allemaal jong zijn en het vertrouwen krijgen. Ook bij onze kerkplantingen zijn het vaak jonge(re) leiders, die aan veel kanten nog niet klaar waren, maar die we ‘on the job’ wel bijsturen en begeleiden. Doe dit niet als een kip zonder kop, bid ervoor – maar waar Gods Geest vrede geeft (negeer je onderbuikgevoel niet als je voelt dat iets niet klopt!), geef ze het vertrouwen.
Ga voor multiculti
Lastiger natuurlijk op het blanke platteland, maar bid actief dat je kerk/jeugdgroep niet te blank blijft/wordt. Er is een bepaalde gunfactor voor christenen van kleur, die autochtone gelovigen minder krijgen. Black gospelartiesten worden anders aangekeken dan mannenkoren uit (sorry, van) Urk.
Met name de tweede generatie migrantenchristenen (zoals ikzelf trouwens) hebben een speciale plek in deze tijd. De vreze des Heren en respect voor geloof en kerk is doorgegeven door de moedercultuur. Maar vaak haken ze af van de migrantenkerken omdat die toch teveel in de thuiscultuur (en soms wetticisme) blijven hangen. Ze spreken zelf veel meer de taal (letterlijk en cultureel) van Nederland. Deze combi is krachtig, als ze onder gezond leiderschap die hun begrijpt de ruimte krijgen.
En belangrijkste reden: het is gewoon een bijbels principe om niet langer te kijken wie Jood of Griek of Skyth is (Gal. 3:28, zie ook Hand. 13:1).
Rust jonge leiders toe
Geef ze je tijd, lunch, koffie, bij je thuis, bij hun thuis. Rijd samen naar plekken waar je spreekt of conferenties bezoekt. Bied actief aan dat je wil helpen als ze ergens tegenaan lopen, of vragen hebben hoe iets Bijbels of theologisch precies zit. Natuurlijk kan je ze naar een Bijbelschool sturen, maar eerlijk gezegd ben ik niet zo’n fan van Bijbelscholen waardoor je de connectie met je thuiskerk verliest. Liever bouw je een sterke kerk waar ze al het meeste qua onderwijs en toerusting ‘in huis’ al meekrijgen, zodat al het andere hooguit aanvullend kan zijn.
Maak kerk familie, geen bedrijf
Iedereen, van elke leeftijd, wil een plek hebben waar je gezien wordt. Waar het voelt als familie, en niet een bedrijf waar je prestaties en producten moet afleveren. Ga ervoor om diensten zo gelikt mogelijk te maken, maar belangrijker dan dat is: is er een cultuur van warme gastvrijheid, sta je niet in je eentje bij de koffie, word je snel opgenomen in de groep of zit iedereen in z’n eigen bubbel? Een heel simpele manier om dit te kweken is door zoveel mogelijk samen te eten!
Bovenal: als mensen voelen dat je echt van ze houdt, komt er vertrouwen, voelt het veilig, en zal die warmte en liefde mensen (jong en oud) gaan aantrekken. Ontelbaar zijn de jongeren die aangeven: die liefde, die vrede, die blijdschap die jullie hebben – zonder drank of pillen – die wil ik ook!
Wees niet cringe
Ik ben best wel grappig van mezelf. Fijn al die amens nu van mensen die me kennen. Als ik mezelf ben tijdens de preek, betekent dat dus flauwe humor – soms midden tijdens heilige emotionele momenten. Als je dus gevoel voor humor hebt, wees jezelf en ga niet serieus lopen doen als je ‘in de bediening staat’.
Maar als je het niet bent, ga het ook niet lopen forceren. Niks is zo cringe als iemand die te graag wil. Beter serieuzer maar authentiek dan populair proberen doen maar het is gemaakt.
Gen Z is er klaar voor. Laten we zeggen: “Hier ben ik Heer, zend mij!” Ook als je zelf of jullie als kerk om wat voor reden dan ook bovenstaande, of andere lessen niet kan toepassen – bid dat God dan maar een andere manier vindt om je te gebruiken.

